RADCOWIE PRAWNI

LEGAL ATTORNEYS
PRAWO GOSPODARCZE | PROCESY CYWILNE | TRANSAKCJE MIĘDZYNARODOWE

Sąd unieważnia kolejną umowę kredytu denominowanego CHF – BGŻ BNP Paribas Bank S.A.

TAGI: kredyt frankowy | unieważnienie umowy frankowej |

Dnia 22 maja 2019 roku Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w sprawie pomiędzy powodami – kredytobiorcami a bankiem BGŻ BNP Paribas Bank S.A. (dalej Bank Paribas), w której to powodowie domagali się ustalenia nieważności umowy kredytowej i zapłatę kwoty 484 922,09 zł z odsetkami przez bank, ustalił iż umowa kredytowa jest nieważna oraz oddalił powództwo o zapłatę.

W pierwszej kolejności sąd odniósł się do zarzutów nieważności umowy kredytu. Umowa została zawarta na udzielenie kredytu w łącznej kwocie 292 616,58 Franków Szwajcarskich. W niniejszej sprawie postanowienia umowy przewidywały, iż kwota kredytu ustalona w umowie wprost we Frankach Szwajcarskich wykorzystana będzie przez kredytobiorcę poprzez realizację płatności na rzecz dewelopera bądź otrzymanie na rachunek kredytobiorcy – w obu przypadkach miały to być kwoty w złotych polskich. Wykorzystanie kredytu polegało zatem na spełnieniu przez bank, na zlecenie kredytobiorcy, świadczenia w złotych polskich. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że zawarta przez strony sporu umowa kredytowa, stanowi typową umowę kredytu denominowanego, w którym kwota kredytu ustalona została w walucie obcej i została następnie przeliczona na walutę Polski Złoty najpierw w celu ustalenia wysokości świadczenia ze strony banku, a następnie w celu określenia wysokości świadczenia ze strony kredytobiorców. Jak stwierdził Sąd, pomimo swej ogólnej dopuszczalności, konstrukcja zastosowana w omawianej umowie obarczona była wadą, która ostatecznie doprowadziła do nieważności umowy. Doszło bowiem do naruszenia granic swobody umów ze względu na określenie sposobu wykonania mechanizmu denominowania kredytu. Narzucony bowiem został przez bank sposób określania wysokości kwoty podlegającej wypłacie oraz zwrotowi – a więc podstawowych świadczeń stron. Ustalenie wysokości kwoty wypłaconego kredytu oraz wysokości jego oprocentowania wiązało się z koniecznością odwołania się do kursów walut ustalanych dowolnie przez jedną ze stron umowy – Bank Paribas.

Co istotne, w obowiązującej na gruncie prawa polskiego konstrukcji zobowiązania umownego jako stosunku prawnego istniejącego pomiędzy formalnie równorzędnymi podmiotami nie może mieć miejsca przyznanie jednej ze stron zobowiązania – w tym wypadku bankowi – możliwości jednostronnego, swobodnego wpływania na pozycję drugiej strony, a w szczególności na wysokość świadczeń pieniężnych lub na kształt zobowiązania jednej ze stron umowy. Ponadto, Bank Paribas w żaden sposób nie określił jakichkolwiek zasad ustalania kursów walut. W łączącym strony stosunku prawnym nie znalazły się jakiekolwiek odniesienia do wskaźnika o charakterze obiektywnym, który byłby niezależny od woli banku. Nie ma tu również znaczenia to, w jaki sposób bank w rzeczywistości ustalał kurs walut. Analizie w świetle przepisów regulujących granice swobody umów podlega bowiem sama treść czynności prawnej, a nie sposób wykonywania umowy.

Sąd postanowił również iż zawarte w umowie kredytowej zapisy określające sposób wyliczenia kwoty kredytu podlegającej spłacie oraz wysokości rat kredytu są abuzywne, a co za tym idzie, nieskuteczne. W szczególności, w ocenie Sądu należało stwierdzić, że niedozwolony charakter miały postanowienia umowy:

–  §1 umowy w części przewidującej udzielenie kredytu w łącznej kwocie 292 616,58 Franków Szwajcarskich,

– §37 ust.1 i 2 Regulaminu w zakresie, w jakim przewidywał, że kredyt był wypłacany i spłacany w złotych.

Podstawą przyjęcia, że postanowienia owe, przewidujące wyrażenie kwoty kredytu we frankach szwajcarskich rażąco naruszały interesy kredytobiorcy – konsumenta było nierównomierne rozłożenie pomiędzy stronami umowy wynikającego z tego ryzyka czyli określenia wysokości zobowiązania konsumenta wyrażonego w walucie obcej, której kurs podlegał nieograniczonym zmianom – bez jakichkolwiek gwarancji czy mechanizmów zawartych w umowie, które mogłyby ograniczyć ryzyko ponoszone przez konsumenta. Na skutek tego, mimo iż konstrukcja indeksacji lub denominowania kredytu sama w sobie nie jest sprzeczna z prawem, jak też nie można ogólnie wykluczyć możliwości jej stosowania w umowach kredytowych zawieranych przez banki z kredytobiorcami, w przypadku spornych postanowień należało uznać je za niedopuszczalne, ponieważ opisana wyżej konstrukcja prowadziła do sytuacji, w której nastąpiło rażące naruszenie interesów konsumenta, z powodu braku sprawiedliwego i uczciwego wyważenia praw i obowiązków stron umowy.

W ocenie Sądu, żądanie zapłaty wyrażone przez powodów nie było zasadne. Nie można bowiem stwierdzić, iż świadczenia powodów  względem banku spełniane w złotych polskich były nienależne. O świadczeniu nienależnym może być bowiem mowa jedynie w sytuacji gdy spełniane jest ono bez ważnej i skutecznej podstawy prawnej. Tymczasem powodowie spełniali świadczenia polegające na zwrocie pozwanemu środków, które wcześniej od niego otrzymali. W omawianej sytuacji nawet w przypadku uznania umowy za nieważną, istniał wciąż stosunek prawny, który stanowił podstawę tak dokonanych przesunięć majątkowych. Ponadto, spełnienie przez bank świadczenia o charakterze pieniężnym na rzecz kredytobiorców oznaczało, że ewentualnemu zwrotowi podlegała kwota otrzymana przez kredytobiorców bez podstawy prawnej świadczenia. Wynika stąd, że świadczenia pieniężne w walucie polskiej ze strony kredytobiorcy na rzecz banku miały swoją podstawę prawną i nie stanowiły nienależnego świadczenia do momentu, w którym nie przekroczyły swoją wysokością kwot, które kredytobiorca wykorzystał jako udostępnionych w ramach wykonania nieważnej umowy kredytu, a co za tym idzie nie zaistniały warunki prawne do zwrotu omawianych kwot przez bank.

Najnowsze informacje frankowe


Sąd unieważnia kolejną umowę kredytu denominowanego CHF – BGŻ BNP Paribas Bank S.A.



Dnia 22 maja 2019 roku Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w sprawie pomiędzy powodami - kredytobiorcami a bankiem BGŻ…



więcej

Sąd Okręgowy w Olsztynie unieważnia umowę kredytu denominowanego



Sąd Okręgowy w Olsztynie – Wydział I Cywilny wyrokiem z dnia 6.07.2020 orzekł w sprawie toczącej się przeciwko jednemu z banków…



więcej

Sąd Okręgowy w Warszawie unieważnia kredyt indeksowany



Przed Sądem Okręgowym w Warszawie zakończyła się w dniu 07 lipca 2020  sprawa o uznanie umowy kredytowej indeksowanej do franka szwajcarskiego…



więcej
Bazyluk | Radcowie Prawni
Olsztyn
Olsztyn ul. Wyszyńskiego 15/3

Kontakt sekretariat
tel.:508-294-857
sekretariat@leas.pl
Bazyluk | Radcowie Prawni
Piastów
Piastów ul. Warszawska 29A/1

Kontakt sekretariat
tel.:508-294-857
sekretariat@leas.pl
Bazyluk | Radcowie Prawni
Kętrzyn i Giżycko
Po uprzednim umówieniu telefonicznym

Kontakt sekretariat
tel.:508-294-857
sekretariat@leas.pl
Odwiedź nas również na:


REKOMENDACJE